Charakterystyka






Powiat Wałecki


OCHRONA PRZYRODY


Powiat wałecki charakteryzuje się bogatą florą i fauną, dużym zróżnicowaniem siedlisk oraz niskim stopniem przekształcenia środowiska przyrodniczego.

Cenne przyrodniczo obiekty i tereny, łącznie 51,5 % powierzchni ogółem zostało objęte ochroną prawną. Celem ochrony środowiska naturalnego człowieka jest zachowanie w możliwie niezmiennej formie walorów przyrodniczych oraz stworzenie stref ochronnych.

Formy ochrony przyrody:

a) park narodowy

Drawieński Park Narodowy
- 3714 ha w pow.wałeckim, oraz 7680.12 ha
w byłym woj. gorzowskim,

Linki
Drawieński Park Narodowy
(szczególowy i aktualizowany informator turystyczny)

Puszcza Drawska

Powiat Wałecki
b) Europejska Sieć Ekologiczna - NATURA 2000

PLH320011 Jezioro Wielki Bytyń Typ Ostoi B Powierzchnia 1826.6 ha

Duże jezioro (gł. 41m, pow. 877 ha) położone w głębokiej rynnie, o nieregularnej linii brzegowej, ze skarpami do 30 m, pociętej licznymi parowami i wąwozami porośniętymi lasami z dużym udziałem starych buczyn; W obniżeniach w pobliżu potoków wpadających do jeziora krajobraz urozmaicają bagna i torfowiska. Leży na terenie gmin Wałcz, Mirosławiec i Tuczno.
Powiat Wałecki
Około 45% rezerwatu stanowią wody - Jez. Wielki Bytyń z zatokami Mała Krępa, Nakielska Łęka i Zdobowska Łęka oraz Jez. Bytyniec. Na krańcach północnych i południowych znajdują się dwie zatoki o długości odpowiednio 1,5 km i 3,6 km, a w centralnej części jeziora - "Szarzawie" znajdują się dwie wyspy o łącznej powierzchni 4 ha. W krajobrazie rezerwatu powierzchniowo dominują lasy z sędziwymi okazami buka i dęba. Duży areał zajmują kwaśne buczyny niżowe Luzulo pilosae-Fagetum, wśród których rozwinęły się na glebach uboższych acydofilne dąbrowy Calamagrostio-Quercetum w odmianie zachodniopomorskiej. Najżyźniejsze gleby rezerwatu są porośnięte przez łęgi i olsy Ribo nigri-alnetum i Fraxino-Alnetum.
Dużą osobliwością geobotaniczną rezerwatu są źródliska z rzeżuchą gorzką, śledziennicą skrętolistną i turzycą rzadkokłosą.
Jest to ważny fragment szlaku kajakowego, zaczynającego się na Jeziorze Raduń w Wałczu.

Obszar w całości na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Pojezierze Wałeckie i Dolina Gwdy (36 326 ha) w granicach rezerwatu przyrody "Wielki Bytyń" (1826,55 ha, 1989).

Propozycje sieci Natura 2000 w Polsce organizacji pozarządowych - "Shadow List":

Powiat Wałecki
PLH320046 - Uroczyska Puszczy Drawskiej (65634,19 ha)
Ostoja obejmuje dużą część kompleksu leśnego położonego na równinie sandrowej. W miejscach, gdzie teren jest pofałdowany wzgórza osiągają wysokość do 121 m. Teren charakteryzuje się dobrze zachowanymi cennymi siedliskami przyrodniczymi - w tym 23 z załącznika l Dyrektywy Siedliskowej.
W odniesieniu do żyznych i kwaśnych buczyn jest to jeden z ważniejszych obszarów w Polsce - uroczysko Radęcin w Drawieńskim Parku Narodowym i kwaśne buczyny na zboczach doliny Drawy są jednymi z nielicznych w Polsce fragmentami buczyn o zachowanej naturalnej dynamice.
Na omawianym obszarze stwierdzono bogate populacje wielu rzadkich i zagrożonych gatunków - 25 z załącznika II Dyrektywy Siedliskowej m.in. silne populacje: bobra Castor fiber, wydry Lutra lutra, żółwia błotnego Emys orbicularis.
Walorem przyrodniczym terenu jest ichtiofauna jezior, a szczególnie reofilna fauna wodna z takimi zagrożonymi gatunkami jak: łosoś Salmo salar, minóg rzeczny Lampetra fluviatilis, certa Vimba vimba, oraz stosunkowo liczne i trwałe populacje gatunków rzadkich w naszym kraju, jak: głowacz białopłetwy Cottus gobio, strzebla potokowa Phoxinus phoxinus, pstrąg potokowy Salmo trutta m. fario i lipień Thymallus thymallus stanowi dodatkowy element . Informacja o występowaniu na terenie Puszczy łątki turzycowej Coenagrion ornatum wymaga sprawdzenia.

Powiat Wałecki
PLH320021 - Strzaliny koło Tuczna (18,34 ha)
Jest to kompleks korytarzy i komór usytuowanych na głębokości 10-12 m pod ziemią, o łącznej długości 640 m, stanowiących fragment umocnień Wału Pomorskiego. W skład ostoi wchodzą także części budowli oraz otaczające je wydzielenia leśne, stanowiące osłonę wlotów do podziemnych chodników o łącznej powierzchni 18,67 ha. Jedno z największych znanych zimowisk nietoperzy w Polsce, czwarte (a w niektórych sezonach nawet trzecie) pod względem liczby zimujących osobników. W okresie jesienno-zimowym regularnie przebywają tu 4 gatunki tych ssaków (Myotis myotis, M. nattereri, M. daubentonii, Plecotus auritus). Sporadycznie zimuje tu także Myotis bechsteinii, dla którego jest to najbardziej na północ wysunięte stanowisko na terenie Polski. Liczba zimujących osobników wykazuje tendencję wzrostową (na początku lat 80-tych - ok. 300 os., w 1991 r 735 os., 1994 r 684 os., w roku 2000 - 895 os.).

Powiat Wałecki
PZLH320045 - Mirosławiec (6077,38 ha)
Ponad połowę obszaru zajmują zbiorowiska leśne pochodzące głównie z zalesień gruntów porolnych. Obszar zamieszkuje jedno z 5 wolnożyjących stad (najmniejsze) żubra w Polsce (gatunek priorytetowy). Wg inwentaryzacji z 2005 r. stan populacji liczy 24 osobniki i wykazuje stały wzrost liczbowy z tendencją do rozprzestrzeniania się i zasiedlania odpowiednich biotopów na Pomorzu Zachodnim. Większa część obszaru nie jest chroniona. Obszar obejmuje florystyczny rezerwat przyrody Rosiczki Mirosławskie.

PZLH300017 - Dolina Rurzycy (1760,13 ha)
Jedno z najważniejszych miejsc występowania skupisk ekosystemów źródlisk i torfowisk niskich w północnej Polsce. Torfowiska nadrzeczne i olszyny źródliskowe wykształcone są tutaj w klasycznej formie. Jest to najbardziej wartościowy fragment Lasów Wałeckich. Na tym obszarze stwierdzono występowanie 10 typów siedlisk przyrodniczych z Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej. W sumie siedliska z załącznika l DS. zajmują ponad 50% obszaru, który uznano za najważniejszy dla ochrony występujących w rozproszeniu priorytetowych źródlisk wapiennych i torfowisk zasadowych, a także zbiorowisk włosieniczników.

Szczegółowe infromacje nt. "NATURA 2000" - www.mos.gov.pl/natura2000

Powiat Wałecki
c) obszary chronionego krajobrazu

Puszcza nad Drawą
powierzchnia 34235 ha, część 24600 ha położona w gminie Człopa,

Pojezierze Wałeckie i Dolina Gwdy
34570 ha, część obejmuje również 35% powierzchni miasta Wałcza - 1385 ha nad jeziorem Raduń i lasy nad rzeką Piławką,


d) rezerwaty przyrody (razem 14 zespołów)

Stary Załom- powierzchnia 0,95ha, florystyczny, Gmina i Nadleśnictwo Człopa, Leśnictwo Golce, jedyne na niżu stanowisko turzycy podgórskiej, ochrona ścisła.

Rosiczki Mirosławskie - 20,83 ha, torfowisko pojezierne z bogatą florą mszaków i liczną populacją trzech gatunków rosiczek, Gmina i Nadleśnictwo Mirosławiec, ochrona ścisła.

Mszary Tuczyńskie, 6,10 ha, torfowiskowy, miasto Tuczno, ochrona częściowa.

Glinki - od 1974 r. , 15,7 ha, leśny, las liściasty w sąsiedztwie lasów sosnowych i bagnistych terenów, drzewa: grąd, łęg wiązowy, buk, 160-letnie dęby i buki przekraczające 30 m wysokości / pnie o obwodzie do 500 cm/ , na terenie Leśnictwa Rudnica, ochrona częściowa. Usytuowanie: Gmina i Nadleśnictwo Wałcz.

Powiat Wałecki
Od 1990 r., Golcowe Bagno, 123,83 ha, torfowiskowy , 14 gatunków mch ów, z dynamicznie rozwijającym się procesem torfotwórczym, ochrona częściowa, ruchome, miękkie trzęsawiska torfowe na długości 1,5 km. Rośliny chronione: - rosiczka okręgłolistna, widłak goździsty. Usytuowanie: Gmina i Nadleśnictwo Wałcz.

Od 1989 r.,Wielki Bytyń, 1826,55 ha, w tym 897 ha lasów oraz jeziora: Wielki Bytyń z zatokami :J. Nakielskie, J.Mała Krępa, wyspami oraz J.Bityniec /Mały Bytyń/. Na obrzeżach bagna i torfowiska. Przedmiotem ochrony są zespoły krajobrazowe, flora,fauna m.in. zespoły mchów, grądów, wełnianka alpejska. Położenie: Gminy i Nadleśnictwa Mirosławiec, Tuczno, Wałcz. Ścisłą ochroną objęte są: Zatoka Zdbowska z wyspami i przyległymi lasami oraz Zatoka Mała Krępa i jezioro M.Bytyń. W świecie zwierząt występują rzadkie gatunki i ginące: pijawka, rak, wydra, bóbr, bielik, orzeł krzykliwy, tracz nurogęś, czarny bocian, puchacz.
Leśne Źródła- 20,85 ha, rezerwat leśny na terenie gminy Tuczno. Rzadkie fitocenozy źródliskowe, pasowy układ siedlisk. Zachowanie ze względów naukowych i dydaktycznych licznych źródeł w obrębie naturalnego ekosystemu leśnego.


Dolina Rurzycy - od lipca 2005 r. - rezerwat krajobrazowy w dolinie rzeki Rurzycy o pow. 554.68 ha, strome wysokie zbocza porośnięte lasami, rejon Nadleśnictwa Płytnica, gm. Wałcz. Dla rezerwatu wyznaczona jest otulina o pow. 538,96 ha.


Strzaliny koło Tuczna - od stycznia 2009 r.
- rezerwat o pow. 17.83 ha, rejon Nadleśnictwa Tuczno, gm. Tuczno.


Bukowskie Bagno - od września 2009 r. - rezerwat torfowiskowy o pow. 21.99 ha.
Kompleks mechowisk źródliskowych i torfowisk mszarnych z rzadką fauną i florą, w tym stanowisk reliktowych gatunków mszaków oraz rzadkich storczyków, a także ochrona reliktowego jeziora ramienicowego Bukowo Małe oraz kompleksu starodrzewi dębowych, bukowych i grabowych w zlewni torfowiska. Rejon Nadleśnictwa Człopa, gm. Człopa.


Nad Płociczną - od marca 2010 r.
- rezerwat krajobrazowy, obszar obejmujący górny odcinek środkowego biegu rzeki Płocicznej o łącznej powierzchni 19.81 ha, położony w gminie Tuczno.


Nad Jeziorem Liptowskim - od marca 2010 r.
- rezerwat leśny o łącznej powierzchni 54.04 ha, kompleks lasów, torfowisk i ekosystemów źródliskowych położonych w rynnie jeziora Liptowskiego, położony w obrębie ewidencyjny Tuczno 107 oraz Strzaliny w gminie Tuczno.

Bagno Raczyk


Mokradła Koło Leśniczówki Łowiska




e) użytki ekologiczne - niektóre z nich:

Powiat Wałecki
M i G Człopa
od 1997 r., "Jezioro Dziewicze" o łącznej pow.28,09 ha w skład wchodzi obszar leśny 19,5 ha w Nadleśnictwie Człopa i jezioro o pow. 8.59 ha, Jagolice, działka: 8103/1 - 5,20 ha, Trzebin, działka: 8097/4 - 0,9 ha, Człopa Podgórze, działki: 8097/2 - 24,04 ha, 8104/2 - 9,89 ha, 8096 - 31,91 ha, Człopa 105, działka: 8087 - 9,08 ha.

M i G Tuczno
Marcinkowice działka: 8336/1 pow. 0,67 ha, działka 8334, pow. 6,13 ha i działka: 8335, pow. 1,34 ha

Gmina Wałcz
od 1996 r. / bez nazwy /- 3 działki o pow. 13,14 ha, część wsi Ostrowiec, odcinek rzeczki, oczko wodne, kępy krzewów oraz bagna, łączki, żerenie bobrów, Prusinowo działka: 8144, pow. 18,03 (dwa jeziora Linowe i Sołtyskie), Czapla działka: 214/3, pow. 9,7 ha, Górnica działki: 8179 i 8182/1, pow. 6,44 ha

Powiat Wałecki
Gmina i Miasto Mirosławiec
jezioro Okoninek, Hanki, działka 8384, pow. 32,73 ha oraz w obrębach: Mirosławiec 34 - 17 działek: 34,15 ha, Próchnowo - 5 działek: 11,11 ha, Bronikowo - dz. 8330/1 - 0,44 ha, Jabłonowo - 4 działki: 7,56 ha, Setnica działki: 8324 - 1,72 ha, 8325/1 - 1,21 ha, Sadowo - 8 działek: 13,97 ha, Jadwiżyn - 2 działki: 0,84 ha, Hanki - 19 działek: 89,7 ha, Toporzyk - 7 działek: 24,49 ha, Piecnik - 2 działki: 0,68 ha i Łowicz Wałecki - 37 działek: 64,52 ha.





f) pomniki przyrody - niektóre z nich

Miasto i Gmina Człopa - 43: starodrzewy rozproszone o dużych obwodach pni: dęby szypułkowe, lipy drobnolistne i szerokolistne, buki zwyczajne, sosny pospolite i wejmutki, jałowce pospolite, topole białe,
Miasto i Gmina Mirosławiec - 9: dęby szypułkowe i czerwone, lipy drobnolistne, buki zwyczajne i pospolite, brzozy brodawkowate, jesiony wyniosłe,
MiG Tuczno - 11: dęby szypułkowe i bezszypułkowe, lipy drobnolistne, buki zwyczajne, klony pospolite, świerki pospolite, jałowce pospolite, modrzewy europejskie,
Gmina Wałcz - 29: dęby szypułkowe, buki, lipy drobnolistne, jodły pospolite, sosny pospolite, cisy, świerki pospolite
Miasto Wałcz - 8: lipy, dęby szypułkowe, jesion, wiąz polny

Ponadto ochrona gatunkowa zwierząt:
- 30 stanowisk rodzinnych bobra - 120 szt,
- wolnościowe stado żubrów, 30 sztuk, Nadleśnictwo Wałcz, Mirosławiec
- strefy ochronne gniazd, 8 stref łącznie, gniazda orła bielika, bocian czarnego i orlika krzykliwego.